"Ze is er!"....
"Ze is er, liefje, mama is hier."
Ik herinner me daarbij een gevoel van warmte, opluchting, verdriet en een soort geborgenheid ook. Mijn mama, overleden in de voormiddag, werd in de avonduren naar ons gebracht en kreeg een plekje hier bij ons in huis.
De woorden hierboven sprak ik bijna enthousiast tegen mijn vriend, een rare emotie op de dag van het overlijden van je mama, maar het gaf me zoveel rust, weten dat ze hier was, het maakte me ook echt blij.
Mama was mooi, mama was echt mooi.
Een vrouw die niet gigantisch veel bezig was met haar uiterlijk terwijl ze leefde, had nu een prachtig egaal gelaat, in een mooi zachtroze teint, met bijna een gloed... Ik vond haar zo zo mooi. Ik kon niet stoppen met naar haar te kijken. Ook haar aanraken, een zachte streling op haar gelaat trok me echt. Terwijl we in het leven samen niet de intiemste moeder dochter relatie hadden en van aanrakingen weinig sprake was, kon ik het nu niet laten om nu en dan haar gezicht te strelen.
Ik glimlach terwijl ik dit schrijf, ze was mooi, echt mooi.
Pas na een tijdje kom ik weer een beetje in contact met de wereld rondom mij.... Katrien is er nog altijd.
Ze is meegekomen met mama na de balseming, gaf me alle tijd om mama te ontvangen hier en is op de achtergrond nabij en even sereen op afstand voor ons moment van aankomen hier in huis.
Daarna biedt Katrien aan om wat vragen te beantwoorden, uitleg te geven, te vertellen over hoe de periode dat mama niet bij ons was verlopen is en wat we volgende dagen kunnen verwachten ivm de verzorging van het lichaam.
Katrien is een lieve warme vrouw, die ons ook echt praktische uitleg geeft omdat een lichaam van een overledene ook zorg vraagt en we dat zelf vaak niet geleerd hebben om te doen. Alle vragen zijn welkom, ook mijn kinderen worden erbij betrokken en mogen zelf aangeven of ze iets willen doen in de verzorging van het lichaam van hun oma de volgende dagen.
Tijdens het sterfproces van mijn mama in het ziekenhuis was er een moment dat ik haar tijdens een verzorging zag liggen in foetushouding, op een wit laken, met enkel een slip en een hemdje aan en daar had ik meteen een beeld van ingebakerd worden, omhuld door zachte stof terugkeren naar je puurste vorm, zoals je eigenlijk ook aankomt op deze wereld. Daarom had ik gevraagd of mama ingewikkeld kon worden na de balseming in een doek die ik daarvoor voorzien had.
Samen met ons nam Katrien de tijd om mama in deze doek te wikkelen, ons advies gevend over hoe het zou voelen, wat makkelijk zou gaan, waar extra aanpassing handig zou zijn. Ikzelf, zowel als de kinderen, konden aangeven wat we passend vonden, vragen of iets zo of zo mocht en met veel geduld en liefde stond Katrien ons bij bij onze vragen zonder de regie uit handen te nemen. We hebben het als een zacht en intiem familie gebeuren ervaren terwijl Katrien erbij was, die we tot op die dag nog niet eerder hadden ontmoet.
Na nog wat laatste tips en adviezen, de uitnodiging om bij welke vraag dan ook een berichtje te doen of te bellen, liet Katrien ons bij mama, het was dan al laat in de avond, de volle maan helder zichtbaar in de lucht denk ik onderweg naar huis voor haar. Maar het was met alle liefde gedaan, dat heb ik oprecht gevoeld.
Mama is dan de volgende dagen thuis bij ons gebleven, in een kamer apart, waar een zetel stond, bloemen, muziek ook. Er kwam een schilderij bij van mijn oudste dochter, de hond kwam erbij liggen, de meisjes hebben er hun nagels gelakt, de muziek voor de uitvaart werd er gekozen en beluisterd. Ik heb er gezeten met een kop koffie, met tranen, alleen en met anderen.
Mama bleef er al die tijd mooi uitzien, een zachte gloed die een beetje doffer werd in de loop van de dagen, maar dat wisten we en is een normaal proces. Er was geen koelplaat nodig, ook de verwarming mocht gewoon aan zodat wie kwam groeten niet in de koude moest staan. Het was een bijzonder mooie ervaring om mama dag en nacht hier thuis te hebben.
Elke ochtend ging ik de kamer binnen, groette ik mama, deed de kaarsjes aan, ververste de bloemen, bleef even bij haar zitten en na een dag van veel dingen regelen liep ik altijd nog een laatste keer langs om even bij haar te zitten...even iets te zeggen...mijn tranen wat ruimte te geven.
Ik koester de momenten met mama hier thuis.... ben heel dankbaar dat dat kon. Dat er op ongezien korte tijd zoveel dingen mooi en sereen geregeld kunnen worden met zachte zorgprofessionals die maar 1 gemeenschappelijk doel hebben; een afscheid passend bij de wensen van de nabestaanden realiseren op een zo menselijk mogelijke manier.
Dankbaar ben ik voor deze ervaring, voor de samenwerking, voor de zachte zorg die we mochten ontvangen precies zoals we het aanvoelden.
Want ook al ben ik zelf bekend met de wereld van afscheid en verlies, op het onverwacht snelle overlijden van mijn mama was ook ik niet voorbereid en was het heel waardenvol om samen te kunnen nadenken en vormgeven aan onze wensen.
Dé manier van afscheid bestaat immers niet, het is jouw of jullie manier van afscheid nemen en er kan op een professionele, warme én correcte manier heel veel.
Daarom deel ik dit verhaal graag, om Katrien haar werk kenbaar te maken, om te inspireren het afscheid nemen zelf weer vorm te geven, passend bij wat voor jou klopt.
Ik zal aan de tijd dat mama hier bij ons in huis was altijd met een glimlach terugdenken.... Het is het afscheid geweest, precies zoals ik het in mijn dromen voor ogen had.
- Ann
Ann nam afscheid van haar mama op de dag dat ze de overstap maakte met haar zaak naar Lummen. Daar heeft ze een afscheidshuis voor mensen die afscheid willen nemen op een bewuste manier, in de ruimtes die Ann daarvoor ter beschikking stelt. Het afscheid van haar eigen mama werd de start van Afscheidshuis Lummen. Een droom die in vervulling ging, met een start die niemand had kunnen voorspellen.